การนวด บริหารสมองได้อย่างไร?

บริหารสมอง

สมอง เป็นอวัยวะสำคัญเป็นศูนย์รวมระบบสั่งการเกือบทั้งหมดของร่างกาย เราจึงต้องดูแลสมองอย่างดีที่สุด เพื่อให้ร่างกายโดยรวมแข็งแรง การบริหารสมอง เป็นการป้องกันโรคทางสมองที่อาจเกิดขึ้น เช่น โรคอัลไซเมอร์ โรคไมเกรน สาเหตุมาจากความเสื่อมของระบบประสาทและสมอง เพราะสมองเป็นอวัยวะสำคัญ ที่ใช้ในการคิดและตัดสินใจทุกๆ เรื่อง

การบริหารสมอง นั้นสามารถทำได้หลายวิธีด้วยกัน เช่น การเติมน้ำให้สมอง ต้องดื่มน้ำบ่อยๆ เพื่อสร้างความชุ่มชื้นให้กับสมอง หรือการฝึกทักษะด้วยการอ่าน เขียน ฟัง พูด ตลอดจนการนั่งสมาธิ เป็นการตั้งสติที่จะทำให้สมองเข้าสู่ช่วงที่ผ่อนคลาย จะช่วยลดความเสื่อมของสมองได้เช่นกัน และการนวดก็เป็นวิธีหนึ่งที่สามารถทำให้สมองแข็งแรงและอ่อนเยาว์ได้ เนื่องจากจะช่วยให้การทำงานของระบบฮอร์โมนและสารสื่อประสาทที่ควบคุมสมองทำงานอย่างมีประสิทธิภาพ และทำให้สมองผ่อนคลาย

การนวดไทย ใช้เพื่อบำบัดอาการต่างๆมากมายโดยเฉพาะการรักษาโรคทางระบบกล้ามเนื้อ และกระดูกถือเป็นการรักษาที่มีประสิทธิภาพและเห็นผลชัดเจน นอกจากนี้ยังมีการนำมาประยุกต์ใช้ในการกระตุ้นการทำงานของสมองด้วยเช่นกัน เพราะการนวดไทยยังช่วยกระตุ้นการทำงานของสมอง เป็นการนวดกล้ามเนื้อระดับลึกโดยใช้เเรงกดเพื่อกระตุ้นตัวรับ (Receptors) ในกล้ามเนื้อระดับต่างๆ ให้ส่งกระเเสประสาทไปยังบริเวณต่างๆของสมอง

การนวดส่งผลต่อฮอร์โมนต่างๆ อย่างไร?
นายแพทย์ดร. โดวไมเคิลผู้เชี่ยวชาญด้านสมองและพฤติกรรมมนุษย์ มหาวิทยาลัยแคลิฟอเนียซานฟรานซิสโก ประเทศสหรัฐอเมริกา ได้อธิบายผลของการนวดที่ทำให้สารสื่อประสาท และฮอร์โมนชนิดต่างๆเกิดการหลั่งออกมา ดังนี้

  • ซีโรโทนิน (Serotonin) เมื่อได้รับการนวดสารซีโรโทนิน ซึ่งเป็นสารสื่อประสาทชนิดหนึ่งในสมองจะหลั่งออกมา ทำให้อารมณ์ดี หลับสบาย และสารสื่อประสาทชนิดนี้ยังช่วยทำให้แผลหายเร็วยิ่งขึ้นได้อีกด้วย
  • โดปามีน (Dopamine) เป็นสารสื่อประสาทที่ทำหน้าที่ควบคุมอารมณ์ และความรู้สึกทำให้เกิดความสุข ความรัก พึงพอใจ
  • ออกซิโทซิน (Oxytocin) เป็นฮอร์โมนความรัก เมื่อหลั่งออกมาจะทำให้เกิดอารมณ์อ่อนโยน และรู้สึกผ่อนคลายมากขึ้น
  • คอร์ติซอล (Cortisol) หรือเรียกว่าฮอร์โมนความเครียด การนวดจะทำให้ฮอร์โมนนี้หลั่งน้อยลง ช่วยให้แผลหายเร็วขึ้น และเพิ่มระดับภูมิคุ้มกันในการต่อสู้กับไวรัส
  • อะดรีนาลิน (Adrenaline) และนอร์อะดรีนาลิน (Noradrenaline) ฮอร์โมนทั้งสองชนิดนี้ทำหน้าที่ต่อสู้กับความเครียด ส่งผลให้อัตราการเต้นของหัวใจลดลง ความดันโลหิตต่ำลง ลดการเผาผลาญกลูโคส และทำให้ร่างกายผ่อนคลายมากยิ่งขึ้น

นอกจากนี้แล้วการศึกษาของ Touch Research Instiute พบว่าการนวด ยังส่งผลให้การทำงานของคลื่นสมองเดลต้า (Delta Brainwave) ทำงานดีขึ้น เราจึงรู้สึกผ่อนคลายหลับลึกมากยิ่งขึ้น

วิธีนวดช่วยสมองอ่อนเยาว์ด้วยตนเอง

1. นั่งขัดสมาธิ ผ่อนคลาย ไม่เกร็งหรือฝืนร่างกายจนเกินไป

2. ใช้ปลายนิ้วมือขวาทั้งสี่ (ยกเว้นนิ้วหัวแม่มือ) กดคลึงบริเวณหน้าอกด้านซ้ายหัวไหล่กล้ามเนื้อบ่า และคอด้านซ้ายจนถึงบริเวณฐานกะโหลกพร้อมกับหันศีรษะไปด้านขวาให้มากที่สุด

3. ใช้ปลายนิ้วมือซ้ายทั้งสี่ (ยกเว้นนิ้วหัวแม่มือ) กดคลึงไปทั่วบริเวณหน้าอกด้านขวาหัวไหล่กล้ามเนื้อบ่า และคอด้านขวาจนถึงบริเวณฐานกะโหลก พร้อมกับหันศีรษะไปด้านซ้ายให้มากที่สุด

4. ประสานมือทั้งสองข้างไว้บนท้ายทอย โดยคว่ำหัวแม่มือลงแล้วใช้หัวแม่มือทั้งสองกดนวดไปตามแนวเกลียวคอทั้งสองข้าง เริ่มต้นตั้งแต่ฐานคอกึ่งกลางคอ และไล่ไปจนถึงใต้ฐานกะโหลกศีรษะโดยนวดขึ้นอย่างเดียวเท่านั้น ห้ามนวดลงเด็ดขาด

5. กดจุดใต้ฐานกะโหลกศีรษะ 3 จุด ดังนี้

  • จุดที่1 วางมือขวาบริเวณหน้าผากในลักษณะประคองไว้ กดนิ้วหัวแม่มือซ้ายที่จุดใต้กะโหลกศีรษะด้านซ้าย ค้างไว้ 5 วินาที ทำซ้ำ 2-3 รอบ
  • จุดที่ 2 วางมือซ้ายบริเวณหน้าผากในลักษณะประคองไว้กดนิ้วหัวแม่มือขาวที่จุดกึ่งกลางใต้กะโหลกศีรษะ ค้างไว้ 5 วินาที ทำซ้ำ 2-3 รอบ
  • จุดที่ 3 วางมือซ้ายบริเวณหน้าผากในลักษณะประคองไว้กดนิ้วหัวแม่มือขวาที่จุดใต้ฐานกะโหลกศีรษะด้านขวา ค้างไว้ 5 วินาที ทำซ้ำ 2-3 รอบ

6. วางปลายนิ้วกลาง และนิ้วนางที่ขมับทั้งสองข้างคลึงเบาๆตามเข็มนาฬิกาทำซ้ำ 5-10 รอบ

7. วางนิ้วหัวแม่มือไว้บนคิ้วทั้งสองข้างกด และดันเบาๆทำซ้ำ 2-3 ครั้ง

นอกจากเป็นการบริหารสมองเเล้ว การนวดกล้ามเนื้อบ่าและศีรษะยังช่วยบรรเทาอาการปวดเมื่อยคอ บ่า อาการง่วงนอน หรืออ่อนล้าจากการทำงานระหว่างวัน และทำให้เรากระปรี้กระเปร่าได้อีกด้วย

ขอบคุณที่มา si.mahidol.ac.th goodlifeupdate.com